( جز در موارد لازم ) هم دورى كنى ؛ زيرا در حلال هم حساب هست ؛ گرچه عقاب نيست . مرحلهء پايين‌تر كه به « زهد اصحاب اليمين » شهرت دارد ، آن است كه تنها از حرام فاصله‌گيرى و از حلال استفاده برى . « 1 » ز - در بحث نماز مسافر ، در برخى از روايات ، حد قصر چهار فرسخ « 2 » و در برخى هشت فرسخ « 3 » آمده است . مرحوم شيخ طوسى در « تهذيب » و نيز مرحوم صدوق در « فقيه » اين روايات را متعارض شمرده و اخبار چهار فرسخ را حمل بر مسافرى كرده‌اند كه به سفر چهار فرسخى مىرود و در همان روز قصد بازگشت دارد ، امّا اگر بخواهد روز بعد يا روزهاى بعدى باز گردد مخير بين قصر و تمام است . البته شخصى كه بخواهد هشت فرسخ را در يك راه طى كند ، نماز او قصر خواهد بود . اين دو بزرگوار بدين وسيله بين اين اخبارِ به ظاهر متعارض جمع كرده‌اند . مرحوم فيض اين حمل را ناشى از عدم درك مقصود واقعى اين روايات مىشمرد و آن را به دليل عدم وجود شاهدى بر آن در اخبار ، مردود مىداند و اضافه مىكند كه كوچكترين اشعارى در روايات به اين جمع وجود ندارد . « 4 » فيض روايات چهار فرسخ را بر مسافرى كه قصد رفتن و برگشتن دارد حمل مىكند كه جمعاً هشت فرسخ طى كرده است و روايات هشت فرسخ را مخصوص

--> ( 1 ) . همان ، ج 4 ، ص 403 . ( 2 ) . همان ، ج 7 ، ص 123 و 124 و 127 . ( 3 ) . همان ، ص 131 و 132 . ( 4 ) . از اين كلام فيض به خوبى مىتوان مبناى او را در جمع دلالى بين اخبار استفاده كرد . فيض جمعى را مىپذيرد كه از اخبار ، شاهدى بر آن وجود داشته باشد . نمونه‌هاى ديگر : الوافى ، ج 6 ، ص 536 و 551 و 583 و 592 ؛ ج 8 ، ص 1121 و 1124 و 1129 ؛ ج 10 ، ص 181 .